Fouls en ball-in-hand: wat de tegenstander krijgt
Een foul is een overtreding van de spelregels. Maak je een foul, dan is je beurt voorbij. Bij een standaardfoul krijgt je tegenstander ball-in-hand: hij legt de speelbal overal op het speelvlak neer. Een ernstige foul kost meer, meestal de rack.
Wat een foul is
↑ InhoudDe WPA (World Pool-Billiards Association, de wereldbond) heeft alle fouls in één hoofdstuk gezet. Bij 8-ball, 9-ball en 10-ball geldt bijna dezelfde lijst.
Een foul telt alleen als iemand hem meldt voordat de volgende stoot begint. Is die stoot eenmaal gespeeld, dan geldt de foul als niet gebeurd. Gebeuren er in één stoot meer fouls tegelijk, dan telt alleen de zwaarste.
Ball-in-hand
↑ InhoudBij ball-in-hand mag je de speelbal overal neerleggen en blijven verschuiven tot je stoot. Je mag hem ook met de keu verplaatsen, zelfs met de tip, zolang je dat doet zonder voorwaartse stootbeweging. Zolang de speelbal in jouw hand is, is aanraken geen foul.
Bij de break en bij 8-ball na een foul op de break ligt de speelbal alleen in het hoofdveld. Het hoofdveld is het stuk tussen de hoofdband en de hoofdlijn, zonder de hoofdlijn zelf. Ligt de speelbal dan op of voorbij de hoofdlijn, dan is dat een foul.
Bij 8-ball geldt in het hoofdveld nog een regel. Ligt de eerste bal die je raakt ook in het hoofdveld, dan is dat een foul, tenzij de speelbal eerst de hoofdlijn is overgestoken.
Soms liggen alle ballen die je mag spelen in het hoofdveld, terwijl jij daar ball-in-hand hebt. Je mag dan vragen om de bal die het dichtst bij de hoofdlijn ligt terug te zetten. Een bal die op de hoofdlijn ligt, mag je spelen.
De standaardfouls
↑ InhoudElke standaardfoul heeft hetzelfde gevolg: je beurt is voorbij en je tegenstander krijgt ball-in-hand, overal op het speelvlak. Alleen na een foul op de break bij 8-ball kiest de tegenstander tussen de tafel zoals hij ligt en ball-in-hand in het hoofdveld.
| Foul | Wat er misgaat | Wat de tegenstander krijgt |
|---|---|---|
| Scratch of speelbal van de tafel | de speelbal valt in een pocket of komt van de tafel | ball-in-hand |
| Verkeerde bal eerst | de speelbal raakt eerst een bal die je niet mag spelen | ball-in-hand |
| Geen band na contact | geen bal in een pocket en de speelbal raakt geen objectbal, of na het contact raakt geen bal een band | ball-in-hand |
| Geen voet op de vloer | op het moment dat de tip de speelbal raakt staat geen voet op de vloer | ball-in-hand |
| Objectbal van de tafel | een objectbal komt van de tafel | ball-in-hand; alleen de 8-bal kost bij 8-ball de rack, behalve op de break |
| Bal aangeraakt | je raakt, verplaatst of stuurt een bal anders dan met de stoot | ball-in-hand |
| Dubbel raken | de tip raakt de speelbal twee keer, of zit er nog op bij het contact met een bal die er vlakbij lag | ball-in-hand |
| Duwstoot | de tip blijft langer op de speelbal dan bij een gewone stoot | ball-in-hand |
| Ballen bewegen nog | je stoot terwijl een bal nog rolt of draait | ball-in-hand |
| Speelbal verkeerd neergelegd | ball-in-hand in het hoofdveld en de speelbal ligt op of voorbij de hoofdlijn | ball-in-hand |
| Verkeerd gespeeld vanuit het hoofdveld | met ball-in-hand in het hoofdveld raak je eerst een bal die ook in het hoofdveld ligt, zonder dat de speelbal eerst de hoofdlijn is overgestoken | ball-in-hand; deze foul kent alleen 8-ball |
| Buiten je beurt gespeeld | je stoot per ongeluk terwijl de ander aan de beurt was | ball-in-hand, met de ballen zoals ze nu liggen |
| Te langzaam gespeeld | je overschrijdt de tijd van de shot clock die de scheidsrechter heeft ingesteld | ball-in-hand |
| Racksjabloon in de weg | een bal raakt het racksjabloon dat op de rand ligt | ball-in-hand |
Welke bal je als eerste moet raken, verschilt per spel. Bij 8-ball is dat een bal uit je eigen groep, tenzij de tafel open is. Bij 9-ball en 10-ball is dat de laagste bal op tafel. Is niet te zien welke bal eerst was, dan geldt de goede bal als eerst geraakt.
Geen band na contact
↑ InhoudValt er geen bal in een pocket, dan moet na het contact minstens één bal een band raken. Het contact is het moment waarop de speelbal een objectbal raakt, en dat contact is verplicht. De bal die daarna een band raakt, mag de speelbal zijn of een objectbal.
Een bal die in een pocket valt of van de tafel gaat, telt ook als een bal die een band heeft geraakt. Een bal die vooraf als vast tegen de band is gemeld, telt pas als hij loskomt en terugkeert naar die band. Een andere band raken telt ook.
Ernstige fouls
↑ InhoudEen ernstige foul kost meer dan ball-in-hand. De gewone prijs is het verlies van de rack. Welke fouls ernstig zijn, verschilt per spel.
- 8-ball. De ernstige fouls zijn de fouten met de 8-bal.
- 9-ball en 10-ball. De ernstige foul is drie fouls op rij.
- Onsportief gedrag. Onsportief gedrag telt bij elk spel. De scheidsrechter kiest een straf die past bij het gedrag.
Drie fouls op rij
↑ InhoudMaak je drie fouls achter elkaar zonder tussendoor een stoot zonder foul, dan is dat een ernstige foul. Bij 9-ball en 10-ball verlies je dan de rack. De drie fouls vallen in dezelfde rack. Een stoot zonder foul zet de teller weer op nul, ook als je daarbij geen bal pot.
Sta je op twee fouls, dan moet de scheidsrechter je dat zeggen op het moment dat je aan tafel komt. Vergeet hij dat, dan telt een derde foul als de tweede.
Bij 8-ball kost drie fouls op rij de rack niet. Elke foul geeft de tegenstander ball-in-hand, en daar blijft het bij. Bij 8-ball verlies je de rack door een fout met de 8-bal, of als straf voor onsportief gedrag.
Situaties aan de tafel
↑ InhoudWat is de juiste beslissing? Klik op een situatie voor het antwoord.
Je tegenstander maakt een scratch, maar jij ziet het pas na je eigen volgende stoot.
De foul telt niet meer. Een foul telt alleen als iemand hem meldt voordat de volgende stoot begint.
Je speelt 10-ball. Je raakt de laagste bal als eerste, er valt geen bal en daarna raakt geen enkele bal een band.
Een foul: geen band na contact. Je tegenstander krijgt ball-in-hand, overal op het speelvlak.
Je speelt 9-ball en staat op twee fouls. De scheidsrechter zegt niets als je aan tafel komt en je maakt opnieuw een foul.
Deze foul telt als je tweede foul, want de scheidsrechter waarschuwde je niet. Je tegenstander krijgt ball-in-hand.
Veelgestelde vragen over fouls en ball-in-hand
↑ InhoudWat is ball-in-hand bij pool?
Je mag de speelbal overal neerleggen en blijven verschuiven tot je stoot.
Wat krijgt de tegenstander na een standaardfoul?
Ball-in-hand, overal op het speelvlak. Alleen na een foul op de break bij 8-ball kiest de tegenstander tussen de tafel zoals hij ligt en ball-in-hand in het hoofdveld.
Wanneer telt een foul?
Als iemand hem meldt voordat de volgende stoot begint.
Wat is een ernstige foul?
Een foul die meer kost dan ball-in-hand, meestal de rack. Welke fouls ernstig zijn, verschilt per spel.
Kost drie fouls op rij bij 8-ball de rack?
Nee. Drie fouls op rij kost bij 9-ball en 10-ball de rack, bij 8-ball niet.